برنامهٔ بررسی تابع و رسم نمودار
تابع را طبق برنامه بررسی کن: دامنه، زوج یا فرد بودن، ریشهها، صعودی و نزولی بودن، نقطههای اکستریمم؛ بعد نقطههای کلیدی نمودار را مشخص کن.
- اوکراین: کلاس ۱۰
- روسیه: کلاس ۱۱
- آلمان: پایهٔ ۱۱
راهنما
این بخش تکمیلی است و از برنامهٔ درسی اوکراین (پایهٔ دهم، حسابان و آنالیز) گرفته شده است. تابع را طبق برنامه بررسی میکنیم: ۱) دامنه؛ ۲) زوج یا فرد بودن؛ ۳) ریشهها؛ ۴) بازههای صعودی و نزولی؛ ۵) نقطههای اکستریمم؛ ۶) ویژگیهای دیگر. نمودار از روی همین دادهها رسم میشود.
مثال: f(x) = (۳۲)x۲ − (۱۴)x۳. دامنه D(f) = ℝ است. تابع نه زوج است و نه فرد. ریشهها: x۲(۳۲ − x۴) = ۰؛ پس x = ۰ و x = ۶. مشتق: f′(x) = (۳x۴)(۴ − x)؛ علامت f′ در ۰ از − به + و در ۴ از + به − تغییر میکند. پس xmin = ۰ و xmax = ۴، و f(۴) = ۸، f(۰) = ۰.
نمودار تابع زوج نسبت به محور yها و نمودار تابع فرد نسبت به مبدأ متقارن است؛ پس کافی است تابع را برای x ⩾ ۰ بررسی کنیم.