هندسي بدلونونه او تجانس

دا کارګاه د نهم ټولګي لپاره ده (درېیم فصل: «د ځای بدلون، انتقال، انعکاس، دوران»). تجانس د افغانستان په کتابونو کې نشته او دلته د اضافي معلوماتو په توګه راغلی.

انتقال، انعکاس او دوران شکل ځای پر ځای کوي، خو د ضلعو اوږدوالی او د زاویو اندازه نه بدلېږي؛ تصویر له لومړي شکل سره انطباق منونکی دی. یوازې انعکاس د شکل لوری اړوي: که د ⁦A، B، C⁩ راسونه د ساعت د عقربو پر خلاف وګرځي، په انعکاس کې د ساعت د عقربو په لور ګرځي.

په تجانس کې چې مرکز یې O او ضریب یې k وي، هره نقطه د O له نیمې کرښې پر سر پاتې کېږي او له O څخه یې واټن k چنده کېږي. واټن له مرکز څخه اندازه کړئ، نه له شکل څخه. له ۱ لوی ضریب شکل لویوي او د ۰ او ۱ ترمنځ ضریب (لکه ۱۲) یې کوچنی کوي.

کله چې اوږدوالي k چنده شي، مساحت ⁦k × k⁩ چنده کېږي: په ۳ ضریب، مساحت ۹ چنده کېږي، نه ۳ چنده.